IMD हवामान इशारा: राजस्थान-मध्य प्रदेशात अतिवृष्टीचा इशारा

भारतीय हवामान विभागाने (IMD) देशातील अनेक भागांसाठी महत्त्वाचा हवामान इशारा जारी केला आहे. सक्रिय मान्सूनच्या प्रभावामुळे आज, 10 ऑगस्ट 2026 रोजी राजस्थान आणि मध्य प्रदेशातील काही भागांत मुसळधार ते अतिमुसळधार पावसाची शक्यता आहे. विशेषतः पूर्व राजस्थान आणि पश्चिम मध्य प्रदेशात काही ठिकाणी अत्यंत मुसळधार पाऊस पडण्याचा अंदाज हवामान विभागाने व्यक्त केला आहे.

दरम्यान, 12 ऑगस्टच्या आसपास उत्तर-पश्चिम बंगालच्या उपसागरात कमी दाबाचे क्षेत्र तयार होण्याची शक्यता आहे. या हवामान प्रणालीच्या प्रभावामुळे ओडिशामध्ये 12 ते 14 ऑगस्टदरम्यान मुसळधार ते अतिमुसळधार पावसाची शक्यता आहे. पश्चिम हिमालयीन भागातही आठवडाभर काही ठिकाणी मुसळधार ते अतिमुसळधार पावसाचा अंदाज आहे.

IMD हवामान इशारा: राजस्थान आणि मध्य प्रदेशात अतिवृष्टी

IMD च्या ताज्या अंदाजानुसार, 10 ऑगस्ट रोजी पूर्व राजस्थान आणि पश्चिम मध्य प्रदेशात काही ठिकाणी मुसळधार ते अतिमुसळधार पाऊस, तर काही ठिकाणी अत्यंत मुसळधार पाऊस पडण्याची शक्यता आहे.

गेल्या 24 तासांत पश्चिम मध्य प्रदेशात अत्यंत मुसळधार पावसाची नोंद झाली आहे. सकाळी 8.30 वाजेपर्यंतच्या नोंदीनुसार, सीहोर जिल्ह्यातील श्यामपूर येथे 21 सेंटीमीटर पाऊस झाला.

पूर्व मध्य प्रदेशातील मंडला जिल्ह्यातील मोहगाव येथे 19 सेंटीमीटर, तर उत्तराखंडमधील हातीभरकला येथे 12 सेंटीमीटर पावसाची नोंद झाली. पूर्व उत्तर प्रदेश, पूर्व राजस्थान, ओडिशा आणि अरुणाचल प्रदेशातही मुसळधार पावसाची नोंद झाली आहे.

राजस्थान आणि मध्य प्रदेशातील काही जिल्ह्यांना फ्लॅश फ्लडचा धोका

पुढील 24 तासांत पूर्व राजस्थान आणि पश्चिम मध्य प्रदेशातील काही भागांमध्ये कमी ते मध्यम स्वरूपाचा फ्लॅश फ्लडचा धोका असल्याचे IMD ने सांगितले आहे.

पूर्व राजस्थानातील बारां, बूंदी, झालावाड आणि कोटा जिल्ह्यांचा या इशाऱ्यात समावेश आहे. पश्चिम मध्य प्रदेशातील आगर-माळवा, मंदसौर, नीमच, राजगड, श्योपूर आणि शिवपुरी जिल्ह्यांमध्येही काही ठिकाणी पाणी साचणे किंवा पूरस्थिती निर्माण होण्याची शक्यता आहे.

मुसळधार पावसामुळे आधीच पाण्याने भरलेल्या जमिनीतून पाण्याचा प्रवाह वाढू शकतो आणि सखल भागात पाणी साचण्याची शक्यता आहे.

बंगालच्या उपसागरात कमी दाबाचे क्षेत्र; ओडिशाला पावसाचा इशारा

उत्तर-पश्चिम बंगालच्या उपसागरात आणि आसपासच्या भागात वरच्या वातावरणात चक्री प्रवाहाची स्थिती निर्माण झाली आहे. या प्रणालीच्या प्रभावामुळे 12 ऑगस्टच्या आसपास कमी दाबाचे क्षेत्र तयार होण्याची शक्यता IMD ने व्यक्त केली आहे.

या हवामान प्रणालीमुळे ओडिशामध्ये 12 ते 14 ऑगस्टदरम्यान मुसळधार ते अतिमुसळधार पाऊस पडू शकतो. 10 ते 16 ऑगस्टदरम्यान ओडिशामध्ये अनेक भागांत पाऊस होण्याचा अंदाज असून, 12 ते 15 ऑगस्टदरम्यान काही ठिकाणी अतिमुसळधार पावसाची शक्यता आहे.

समुद्रातील परिस्थिती लक्षात घेता, ओडिशा आणि पश्चिम बंगालच्या किनारपट्टीसह बंगालच्या उपसागरातील काही भागांसाठी मच्छीमारांना सावधगिरीचा इशारा देण्यात आला आहे. हा इशारा 11 ते 15 ऑगस्टदरम्यान लागू राहणार आहे.

महाराष्ट्रातही पावसाचा जोर कायम राहणार

महाराष्ट्रातील काही भागांमध्येही पुढील काही दिवस पावसाचा जोर कायम राहण्याची शक्यता आहे.

IMD नुसार, कोकण आणि गोव्यात 10 ते 16 ऑगस्टदरम्यान अनेक ठिकाणी पाऊस पडण्याची शक्यता आहे. गुजरातमध्येही 10 ते 13 ऑगस्टदरम्यान अनेक भागांत पावसाचा अंदाज आहे.

मध्य महाराष्ट्र आणि मराठवाड्यात 10 ते 16 ऑगस्टदरम्यान काही ठिकाणी हलका ते मध्यम पाऊस होऊ शकतो. विशेषतः मध्य महाराष्ट्रात 10 ते 12 ऑगस्टदरम्यान काही ठिकाणी मुसळधार पावसाची शक्यता आहे. गुजरातमध्ये 10 ऑगस्ट रोजी काही ठिकाणी अतिमुसळधार पाऊस होण्याची शक्यता देखील वर्तवण्यात आली आहे.

मध्य महाराष्ट्रातील शेतकऱ्यांना विशेष सूचना

मुसळधार पावसाच्या पार्श्वभूमीवर मध्य महाराष्ट्रातील घाट भागातील शेतकऱ्यांना शेतातील अतिरिक्त पाणी बाहेर काढण्यासाठी योग्य निचरा व्यवस्था करण्याचा सल्ला देण्यात आला आहे.

भात रोपवाटिका तसेच मका, कापूस, तूर, भुईमूग, मूग आणि उडीद यांसारख्या खरीप पिकांमध्ये पाणी साचू नये यासाठी योग्य नियोजन करण्याचे कृषी हवामान सल्ल्यात सांगण्यात आले आहे.

उत्तर भारतातही पावसाचा इशारा

पश्चिम हिमालयीन भागात पुढील काही दिवस मान्सून सक्रिय राहण्याची शक्यता आहे. हिमाचल प्रदेश, जम्मू-काश्मीर, लडाख आणि उत्तराखंडमध्ये 10 ते 16 ऑगस्टदरम्यान अनेक ठिकाणी पाऊस पडण्याचा अंदाज आहे.

या भागांमध्ये काही दिवस मुसळधार पाऊस होण्याची शक्यता आहे. तसेच पंजाब, हरियाणा, चंदीगड, दिल्ली, उत्तर प्रदेश आणि राजस्थानच्या काही भागांतही वेगवेगळ्या दिवशी मुसळधार पावसाचा अंदाज आहे.

हिमाचल प्रदेश आणि उत्तराखंडमधील काही जिल्ह्यांसाठीही पुढील 24 तासांत कमी ते मध्यम फ्लॅश फ्लडचा धोका व्यक्त करण्यात आला आहे.

हिमाचल प्रदेशातील मंडी, शिमला, सिरमौर आणि सोलन तसेच उत्तराखंडमधील देहरादून, नैनीताल, चमोली, पिथौरागड, रुद्रप्रयाग, टिहरी गढवाल आणि उत्तरकाशी यांसह अनेक जिल्ह्यांचा या इशाऱ्यात समावेश आहे.

दिल्लीमध्ये 10 ते 13 ऑगस्टदरम्यान पावसाची शक्यता

दिल्ली-एनसीआरमध्येही पुढील काही दिवस आकाश सामान्यतः ढगाळ राहण्याची शक्यता आहे.

10 ऑगस्ट रोजी बहुतांश भागात हलका पाऊस आणि काही ठिकाणी दुपारपासून संध्याकाळपर्यंत मध्यम पावसाची शक्यता आहे. कमाल तापमान 34 ते 36 अंश सेल्सिअसच्या आसपास राहण्याचा अंदाज आहे.

11 ऑगस्ट रोजी सकाळपासून दुपारपर्यंत हलका पाऊस होऊ शकतो. संध्याकाळी किंवा रात्री पुन्हा हलक्या पावसाची शक्यता आहे. 12 आणि 13 ऑगस्टलाही काही ठिकाणी हलका पाऊस पडण्याची शक्यता IMD ने व्यक्त केली आहे.

मुसळधार पावसामुळे कोणते धोके निर्माण होऊ शकतात?

IMD ने अतिमुसळधार पावसामुळे अनेक प्रकारचे धोके निर्माण होण्याची शक्यता व्यक्त केली आहे. जोरदार वाऱ्यासह पावसामुळे झाडांच्या फांद्या तुटणे, लहान झाडे उन्मळून पडणे आणि बागायती तसेच उभ्या पिकांचे नुकसान होऊ शकते.

कच्ची घरे, भिंती, झोपड्या आणि रस्त्यांचे किरकोळ नुकसान होण्याची शक्यता आहे. मुसळधार पावसामुळे रस्ते आणि रेल्वे वाहतुकीवर परिणाम होऊ शकतो. सखल भागात पाणी साचणे, पूरस्थिती, भूस्खलन आणि चिखलाचे प्रवाह निर्माण होण्याची शक्यता आहे.

हवामान विभागाने नागरिकांना हवामानातील बदलांवर लक्ष ठेवण्याचे आणि परिस्थिती बिघडल्यास सुरक्षित ठिकाणी जाण्यास तयार राहण्याचे आवाहन केले आहे.

वीजांच्या कडकडाटाच्या वेळी झाडाखाली आश्रय घेऊ नये. पाण्याच्या ठिकाणांपासून दूर राहावे आणि विजेचा प्रवाह वाहून नेणाऱ्या वस्तूंपासून सुरक्षित अंतर ठेवावे, असा सल्ला IMD ने दिला आहे.

पुढील काही दिवसांत काय पाहावे?

IMD च्या ताज्या हवामान इशाऱ्यानुसार देशातील अनेक भागांत मान्सून सक्रिय राहण्याची शक्यता आहे. 10 ऑगस्ट रोजी पूर्व राजस्थान आणि पश्चिम मध्य प्रदेशात अत्यंत मुसळधार पावसाचा धोका सर्वाधिक आहे.

त्यानंतर बंगालच्या उपसागरात तयार होणाऱ्या संभाव्य कमी दाबाच्या क्षेत्रामुळे ओडिशामध्ये पावसाचा जोर वाढू शकतो. महाराष्ट्रातील कोकण, गोवा आणि मध्य महाराष्ट्रासह पश्चिम हिमालयीन भागातही पावसाची स्थिती कायम राहण्याचा अंदाज आहे.

पूर, पाणी साचणे किंवा भूस्खलनाचा धोका असलेल्या भागातील नागरिकांनी स्थानिक प्रशासन आणि हवामान विभागाच्या सूचनांचे पालन करणे महत्त्वाचे आहे. IMD ने विशेषतः शहरी आणि डोंगराळ भागांमध्ये अतिवृष्टीच्या इशाऱ्यांनुसार आवश्यक ती खबरदारी घेण्याचे सुचवले आहे.

निष्कर्ष: ताज्या IMD हवामान इशाऱ्यानुसार देशातील अनेक भागांत मान्सून सक्रिय राहणार असून राजस्थान आणि मध्य प्रदेशात आज अत्यंत मुसळधार पावसाची शक्यता आहे. तसेच ओडिशा, महाराष्ट्र आणि पश्चिम हिमालयीन भागातही पुढील काही दिवस पावसाचा जोर राहण्याची शक्यता आहे. नागरिकांनी अधिकृत हवामान अपडेट्सवर लक्ष ठेवून आवश्यक ती खबरदारी घ्यावी.

 

 

***