IMD हवामान अंदाज: 17 नोव्हेंबरपर्यंत देशात पावसाचा इशारा; महाराष्ट्रात हवामान कोरडे राहणार
देशातील हवामानात पुन्हा एकदा मोठे बदल होण्याची शक्यता आहे. भारतीय हवामान विभागाने (IMD) IMD हवामान अंदाज 11 ते 17 नोव्हेंबर 2026 जाहीर केला असून, यामध्ये जम्मू-काश्मीरमध्ये पाऊस आणि हिमवृष्टी, ईशान्य भारतात मुसळधार पाऊस, तर दक्षिण भारतातील काही राज्यांमध्ये पावसाचा इशारा देण्यात आला आहे. दरम्यान, बंगालच्या उपसागरात नवीन कमी दाबाचे क्षेत्र निर्माण होण्याची शक्यता असून त्याचे पुढे तीव्र कमी दाबाच्या क्षेत्रात आणि अवदाबात रूपांतर होऊ शकते.
दुसरीकडे, महाराष्ट्रासाठी दिलासा देणारी बातमी आहे. IMD च्या सात दिवसांच्या पर्जन्यमान अंदाजानुसार 11 ते 17 नोव्हेंबरदरम्यान कोकण-गोवा, मध्य महाराष्ट्र, मराठवाडा आणि विदर्भ या हवामान विभागांमध्ये प्रामुख्याने कोरडे हवामान राहण्याची शक्यता आहे.
हवामान विभागाने 11 नोव्हेंबर 2026 रोजी दुपारी 1 वाजून 5 मिनिटांनी प्रसिद्ध केलेल्या बुलेटिनमध्ये देशातील विविध भागांसाठी पाऊस, हिमवृष्टी, वादळी वारे आणि विजांच्या कडकडाटाबाबत महत्त्वाच्या सूचना दिल्या आहेत.
बंगालच्या उपसागरात कमी दाबाचे क्षेत्र; 15 नोव्हेंबरला अवदाबाची शक्यता
हवामान विभागाच्या अंदाजानुसार, दक्षिण अंदमान समुद्र आणि आसपासच्या भागात वातावरणाच्या खालच्या व मध्यम स्तरांमध्ये चक्राकार वाऱ्यांची स्थिती निर्माण झाली आहे. या हवामान प्रणालीच्या प्रभावामुळे 13 नोव्हेंबरच्या आसपास दक्षिण-पूर्व बंगालच्या उपसागरात कमी दाबाचे क्षेत्र तयार होण्याची शक्यता आहे.
यानंतर ही प्रणाली वायव्य दिशेने सरकण्याचा अंदाज आहे.
हवामान विभागाने दिलेल्या माहितीनुसार, 14 नोव्हेंबरच्या आसपास त्याचे सुस्पष्ट कमी दाबाच्या क्षेत्रात रूपांतर होऊ शकते. तर 15 नोव्हेंबरच्या आसपास त्याची तीव्रता वाढून अवदाब तयार होण्याची शक्यता वर्तवण्यात आली आहे.
या प्रणालीमुळे दक्षिण भारतातील काही राज्यांमध्ये पावसाची तीव्रता वाढू शकते. त्यामुळे किनारपट्टीवरील नागरिक आणि मच्छीमारांनी हवामान विभागाच्या सूचनांकडे लक्ष देणे आवश्यक आहे.
जम्मू-काश्मीरमध्ये पाऊस आणि हिमवृष्टीचा इशारा
उत्तर भारतातील हवामानात पश्चिमी विक्षोभामुळे बदल होण्याची शक्यता आहे. उत्तर पाकिस्तान आणि आसपासच्या भागात चक्राकार वाऱ्यांची स्थिती निर्माण झाली असून त्याचा परिणाम पश्चिम हिमालयीन क्षेत्रावर होणार आहे.
काश्मीरमध्ये 12 नोव्हेंबरला मुसळधार पावसाची शक्यता
IMD नुसार 11 नोव्हेंबरला जम्मू-काश्मीर आणि लडाखमध्ये काही ठिकाणी पाऊस पडू शकतो. 12 आणि 13 नोव्हेंबरदरम्यान या भागात अनेक ठिकाणी पावसाची शक्यता आहे.
विशेषतः 12 नोव्हेंबरला जम्मू-काश्मीर-लडाखमधील काही भागांत मुसळधार पाऊस किंवा हिमवृष्टी होण्याचा अंदाज आहे. काही ठिकाणी गारपीट आणि विजांच्या कडकडाटासह वादळी पाऊस पडू शकतो.
या काळात ताशी 40 ते 50 किलोमीटर वेगाने वारे वाहण्याची शक्यता असून वाऱ्यांचा वेग काही झोतांमध्ये ताशी 60 किलोमीटरपर्यंत पोहोचू शकतो.
हिमाचल प्रदेश आणि उत्तराखंडमध्येही पावसाची शक्यता
हिमाचल प्रदेशात 11 ते 14 नोव्हेंबरदरम्यान काही ठिकाणी पाऊस पडण्याचा अंदाज आहे. 12 आणि 13 नोव्हेंबरला मेघगर्जनेसह विजांचा कडकडाट होण्याची शक्यता आहे.
उत्तराखंडमध्ये 12 ते 14 नोव्हेंबरदरम्यान काही ठिकाणी पाऊस पडू शकतो. पंजाबमध्येही 12 आणि 13 नोव्हेंबरला हलक्या ते मध्यम स्वरूपाच्या पावसाची शक्यता हवामान विभागाने व्यक्त केली आहे.
ईशान्य भारतात मुसळधार पावसाचा इशारा
ईशान्य भारतातील राज्यांमध्ये 11 नोव्हेंबरपासून पावसाची शक्यता वर्तवण्यात आली आहे. आसाम, मेघालय, नागालँड, मणिपूर, मिझोराम आणि त्रिपुरा या राज्यांमध्ये काही ठिकाणी पाऊस आणि मेघगर्जनेसह विजांचा कडकडाट होऊ शकतो.
11 नोव्हेंबरला आसाम आणि मेघालयासह नागालँड, मणिपूर, मिझोराम आणि त्रिपुरा येथील काही भागांमध्ये मुसळधार पावसाचा अंदाज आहे.
आसाम आणि मेघालयात काही ठिकाणी गारपीट होण्याची शक्यताही व्यक्त करण्यात आली आहे.
अरुणाचल प्रदेश, आसाम आणि मेघालयात 11-12 नोव्हेंबर तसेच 15-17 नोव्हेंबरदरम्यान काही ठिकाणी हलका ते मध्यम पाऊस पडण्याची शक्यता आहे.
दक्षिण भारतात पावसाचा जोर वाढणार
दक्षिण भारतातील काही राज्यांमध्ये पुढील काही दिवस पावसाचे वातावरण राहण्याची शक्यता आहे. बंगालच्या उपसागरातील संभाव्य कमी दाबाच्या क्षेत्रामुळे या भागातील हवामानावर परिणाम होऊ शकतो.
तामिळनाडू आणि केरळमध्ये पावसाचा अंदाज
तामिळनाडू, पुडुचेरी आणि कराईकल येथे 11 ते 14 नोव्हेंबर आणि पुन्हा 16 ते 17 नोव्हेंबरदरम्यान काही ठिकाणी हलका ते मध्यम पाऊस पडू शकतो.
11 नोव्हेंबरला तामिळनाडूच्या काही भागांमध्ये मुसळधार पावसाची शक्यता आहे. 15 नोव्हेंबरला या भागात व्यापक स्वरूपात पाऊस पडण्याचा अंदाज आहे.
केरळ आणि माहे येथे 11 ते 15 नोव्हेंबरदरम्यान पावसाची शक्यता असून 16 आणि 17 नोव्हेंबरला अनेक ठिकाणी पावसाचा जोर वाढू शकतो.
लक्षद्वीपमध्ये 11 ते 17 नोव्हेंबरदरम्यान काही ठिकाणी पाऊस पडण्याचा अंदाज आहे. तर किनारी आंध्र प्रदेश, यानम आणि रायलसीमा येथे 14 ते 17 नोव्हेंबरदरम्यान पावसाची शक्यता वर्तवण्यात आली आहे.
महाराष्ट्रासाठी दिलासा; 17 नोव्हेंबरपर्यंत हवामान कोरडे राहणार
देशातील अनेक राज्यांमध्ये पावसाचा इशारा असताना महाराष्ट्रासाठी मात्र हवामान विभागाच्या अंदाजात दिलासा देणारी माहिती समोर आली आहे.
IMD च्या सात दिवसांच्या पर्जन्यमान अंदाजाच्या तक्त्यानुसार 11 ते 17 नोव्हेंबरदरम्यान महाराष्ट्रातील चार प्रमुख हवामान विभागांमध्ये कोरडे हवामान राहण्याची शक्यता आहे.
यामध्ये पुढील विभागांचा समावेश आहे.
कोकण आणि गोवा: पावसाची विशेष शक्यता नाही.
मध्य महाराष्ट्र: हवामान कोरडे राहण्याचा अंदाज.
मराठवाडा: पावसाचा विशेष इशारा नाही.
विदर्भ: पुढील सात दिवस प्रामुख्याने कोरडे हवामान.
त्यामुळे राज्यातील या विभागांमध्ये सध्या मोठ्या पावसाची शक्यता हवामान विभागाच्या सात दिवसांच्या तक्त्यात दर्शवण्यात आलेली नाही.
मात्र, हवामानाच्या परिस्थितीत बदल होऊ शकत असल्याने नागरिकांनी स्थानिक हवामान अंदाज आणि जिल्हानिहाय सूचनांकडे लक्ष ठेवावे.
दिल्ली-NCR मध्ये सकाळी धुके; तापमान 30 अंशांपर्यंत
दिल्ली आणि राष्ट्रीय राजधानी क्षेत्रासाठी हवामान विभागाने 11 ते 14 नोव्हेंबरदरम्यान स्वतंत्र अंदाज प्रसिद्ध केला आहे.
11 नोव्हेंबरला आकाश प्रामुख्याने निरभ्र राहण्याची शक्यता असून संध्याकाळपर्यंत काही ढग जमा होऊ शकतात. कमाल तापमान 27 ते 29 अंश सेल्सिअस राहण्याचा अंदाज आहे.
12 नोव्हेंबरला आकाश अंशतः ढगाळ राहील. सकाळच्या वेळी बहुतांश भागांमध्ये धुके किंवा हलके धुके पडण्याची शक्यता आहे.
13 आणि 14 नोव्हेंबरला कमाल तापमान 28 ते 30 अंश सेल्सिअस, तर किमान तापमान 15 ते 17 अंश सेल्सिअस राहण्याचा अंदाज आहे.
हवामान विभागाच्या नोंदीनुसार पालम आणि सफदरजंग विमानतळ परिसरात हलके धुके दिसून आले होते. सफदरजंग येथे सकाळी दृश्यमानता 800 मीटरपर्यंत कमी झाली होती.
मच्छीमारांसाठी समुद्रात न जाण्याचा इशारा
बंगालच्या उपसागरातील संभाव्य हवामान बदल लक्षात घेता IMD ने मच्छीमारांसाठी विशेष सूचना दिल्या आहेत.
16 नोव्हेंबरपर्यंत अंदमान समुद्रात, 13 ते 16 नोव्हेंबरदरम्यान दक्षिण-पूर्व बंगालच्या उपसागरातील काही भागांत आणि 15 नोव्हेंबरला लगतच्या पूर्व-मध्य बंगालच्या उपसागरात समुद्रातील परिस्थिती प्रतिकूल राहण्याची शक्यता आहे.
त्यामुळे संबंधित समुद्र क्षेत्रांमध्ये मासेमारीसाठी जाणाऱ्या मच्छीमारांनी हवामान विभागाच्या सूचनांचे पालन करावे.
नागरिकांनी कोणती काळजी घ्यावी?
मुसळधार पाऊस, वादळी वारे आणि विजांचा कडकडाट होण्याची शक्यता असलेल्या भागांमध्ये नागरिकांनी खबरदारी घेण्याचे आवाहन करण्यात आले आहे.
वादळी पावसाच्या वेळी झाडाखाली थांबू नये.
विजांचा कडकडाट होत असल्यास सुरक्षित इमारतीमध्ये आश्रय घ्यावा.
इलेक्ट्रॉनिक उपकरणांचे प्लग काढून ठेवावेत.
पाण्याचे तलाव, नद्या आणि जलाशयांपासून दूर राहावे.
मुसळधार पावसाच्या काळात पर्यटन आणि समुद्रकिनाऱ्यावरील उपक्रम टाळावेत.
शेतकऱ्यांनी पिकांचे नुकसान टाळण्यासाठी शेतातील अतिरिक्त पाण्याचा निचरा करावा.
हवामान विभागाने शेतकऱ्यांसाठीही स्वतंत्र कृषी सल्ला जारी केला आहे. पावसाच्या काळात फवारणी, खतांचा वापर आणि शेतीची इतर कामे पुढे ढकलण्याचा सल्ला देण्यात आला आहे.
निष्कर्ष
IMD हवामान अंदाज 11 ते 17 नोव्हेंबर 2026 नुसार देशातील अनेक भागांमध्ये पावसाचे वातावरण निर्माण होण्याची शक्यता आहे. जम्मू-काश्मीरमध्ये हिमवृष्टी, ईशान्य भारतात मुसळधार पाऊस आणि दक्षिण भारतात वाढता पाऊस याकडे विशेष लक्ष द्यावे लागणार आहे. बंगालच्या उपसागरातील संभाव्य कमी दाबाचे क्षेत्र पुढील काही दिवस महत्त्वाचे ठरणार आहे. दुसरीकडे, महाराष्ट्रातील कोकण, मध्य महाराष्ट्र, मराठवाडा आणि विदर्भात 17 नोव्हेंबरपर्यंत हवामान कोरडे राहण्याचा अंदाज आहे. नागरिकांनी अद्ययावत जिल्हानिहाय हवामान सूचनांचे पालन करावे.
***