गुजरातच्या सौराष्ट्र-कच्छमध्ये अतिवृष्टीचा इशारा; महाराष्ट्रासह अनेक राज्यांत पावसाचा अंदाज
देशातील अनेक भागांत पावसाचा जोर कायम असून, गुजरातमधील सौराष्ट्र आणि कच्छ भागासाठी भारतीय हवामान विभागाने (IMD) अतिवृष्टीचा इशारा दिला आहे. 15 सप्टेंबर 2026 रोजी जारी केलेल्या हवामान बुलेटिननुसार, या भागांत काही ठिकाणी अतिमुसळधार पाऊस पडण्याची शक्यता आहे. दरम्यान, महाराष्ट्र, मध्य प्रदेश, ओडिशा, कर्नाटक, तामिळनाडू आणि ईशान्य भारतातील अनेक राज्यांतही पाऊस, मेघगर्जना आणि विजांच्या कडकडाटाचा अंदाज वर्तवण्यात आला आहे.
दक्षिण-पश्चिम राजस्थान, कच्छ आणि पाकिस्तानला लागून असलेल्या परिसरात निर्माण झालेल्या कमी दाबाच्या क्षेत्रामुळे गुजरातमध्ये पावसाची स्थिती निर्माण झाली आहे. या हवामान प्रणालीच्या प्रभावामुळे काही भागांत पूरस्थिती, जलसाचणे आणि वाहतुकीवर परिणाम होण्याची शक्यता आहे. नागरिकांनी स्थानिक हवामान विभागाच्या सूचना लक्षात घेऊन खबरदारी घेण्याचे आवाहन करण्यात आले आहे.
गुजरातमध्ये अतिवृष्टीचा इशारा; कमी दाबाच्या क्षेत्राचा प्रभाव
भारतीय हवामान विभागाने 15 सप्टेंबर रोजी दुपारी 1 वाजून 55 मिनिटांनी जारी केलेल्या बुलेटिनमध्ये गुजरातमधील सौराष्ट्र आणि कच्छ भागासाठी महत्त्वाचा इशारा दिला आहे. दक्षिण-पूर्व राजस्थान आणि लगतच्या उत्तर गुजरात परिसरात तयार झालेले कमी दाबाचे क्षेत्र पश्चिम राजस्थान, कच्छलगतचा परिसर आणि दक्षिण-पूर्व पाकिस्तानच्या दिशेने प्रभावी असल्याचे हवामान विभागाने नमूद केले आहे.
या हवामान प्रणालीमुळे 15 सप्टेंबर रोजी सौराष्ट्र आणि कच्छमध्ये काही ठिकाणी अतिमुसळधार पाऊस पडण्याची शक्यता आहे. काही भागांत मुसळधार पावसासोबत मेघगर्जना आणि विजांचा कडकडाट होऊ शकतो. त्यामुळे नागरिकांनी अनावश्यक प्रवास टाळावा आणि स्थानिक प्रशासनाच्या सूचनांचे पालन करावे, असा सल्ला देण्यात आला आहे.
मान्सूनच्या परतीची चाहूल
हवामान विभागाच्या अंदाजानुसार, 19 सप्टेंबर 2026 च्या आसपास पश्चिम राजस्थानच्या काही भागांतून दक्षिण-पश्चिम मान्सूनच्या परतीसाठी वातावरण अनुकूल होत आहे. याचा अर्थ असा की, देशातील काही उत्तर-पश्चिम भागांतून मान्सूनचा पाऊस हळूहळू कमी होण्याची प्रक्रिया सुरू होण्याची शक्यता आहे.
मात्र, मान्सूनच्या परतीचा परिणाम संपूर्ण देशात एकाच वेळी दिसून येत नाही. महाराष्ट्रासह मध्य आणि दक्षिण भारतातील काही भागांत अजूनही पावसाची शक्यता कायम राहणार आहे.
महाराष्ट्रासह मध्य भारतात पावसाचा अंदाज
हवामान विभागाने 15 ते 21 सप्टेंबर या कालावधीसाठी देशातील विविध हवामान विभागांमध्ये पावसाचा अंदाज जाहीर केला आहे. महाराष्ट्रातील काही भागांत अधूनमधून पाऊस आणि मेघगर्जनेसह सरी पडण्याची शक्यता आहे.
महाराष्ट्रातील प्रमुख भागांमध्ये पाऊस
मध्य महाराष्ट्र आणि मराठवाड्यात 15 ते 21 सप्टेंबरदरम्यान काही ठिकाणी हलका ते मध्यम पाऊस पडण्याचा अंदाज आहे. कोकण आणि गोव्यात 15-16 सप्टेंबर तसेच 19 ते 21 सप्टेंबरदरम्यान अनेक ठिकाणी पाऊस होण्याची शक्यता आहे.
विदर्भात 20 आणि 21 सप्टेंबर रोजी काही भागांत पावसासह मेघगर्जना होऊ शकते. त्यामुळे शेतकऱ्यांनी पिकांमध्ये पाणी साचणार नाही, याची काळजी घ्यावी. विशेषतः सखल भागातील शेतांमध्ये अतिरिक्त पाण्याचा निचरा करण्याची व्यवस्था करणे महत्त्वाचे ठरणार आहे.
मध्य प्रदेश आणि छत्तीसगडमध्येही पावसाची शक्यता
पश्चिम मध्य प्रदेशात 17 ते 19 सप्टेंबरदरम्यान अनेक ठिकाणी पावसाची शक्यता आहे. पूर्व मध्य प्रदेशात 15 ते 17 सप्टेंबरदरम्यान पाऊस आणि मेघगर्जना होऊ शकते. छत्तीसगडमध्ये 19 ते 21 सप्टेंबरदरम्यान काही ठिकाणी मुसळधार पाऊस पडण्याची शक्यता हवामान विभागाने व्यक्त केली आहे.
मध्य भारतातील काही भागांत पावसामुळे शेतीची कामे, वाहतूक आणि दैनंदिन व्यवहारांवर परिणाम होऊ शकतो. स्थानिक पातळीवरील हवामान इशाऱ्यांकडे लक्ष देणे आवश्यक आहे.
देशातील इतर राज्यांसाठी हवामान विभागाचा इशारा
गुजरात आणि महाराष्ट्राव्यतिरिक्त देशातील अनेक राज्यांतही पावसाची स्थिती कायम राहणार आहे. पूर्व भारत, ईशान्य भारत आणि दक्षिण भारतातील विविध भागांत पाऊस, वादळी वारे आणि विजांच्या कडकडाटाची शक्यता आहे.
पूर्व आणि ईशान्य भारत
अंदमान आणि निकोबार बेटे, उप-हिमालयीन पश्चिम बंगाल, सिक्कीम, बिहार, झारखंड आणि ओडिशामध्ये पुढील काही दिवसांत पावसाची शक्यता आहे. 18 सप्टेंबर रोजी अंदमान आणि निकोबार बेटांवर काही ठिकाणी अतिमुसळधार पाऊस पडू शकतो.
अरुणाचल प्रदेश, आसाम आणि मेघालयमध्येही पावसाचा जोर वाढण्याची शक्यता आहे. 15 ते 17 सप्टेंबरदरम्यान या भागांत काही ठिकाणी मेघगर्जना आणि विजांचा कडकडाट होऊ शकतो. डोंगराळ भागात पावसामुळे भूस्खलन किंवा रस्त्यांवर माती येण्याचा धोका वाढू शकतो.
दक्षिण भारतात पावसासह जोरदार वाऱ्यांचा अंदाज
तामिळनाडू, पुद्दुचेरी, कराईकल, केरळ, कर्नाटक, तेलंगणा, आंध्र प्रदेश आणि रायालसीमा या भागांत 15 ते 21 सप्टेंबरदरम्यान विविध ठिकाणी पाऊस पडण्याची शक्यता आहे.
दक्षिण अंतर्गत कर्नाटकात 15 सप्टेंबर रोजी मेघगर्जनेसह पाऊस आणि ताशी 40 ते 50 किलोमीटर वेगाने वारे वाहण्याची शक्यता आहे. वाऱ्याचा वेग काही ठिकाणी ताशी 60 किलोमीटरपर्यंत पोहोचू शकतो. उत्तर अंतर्गत कर्नाटकात 18 आणि 19 सप्टेंबर रोजी जोरदार वारे वाहण्याचा अंदाज आहे.
तामिळनाडू, केरळ आणि आंध्र प्रदेशातील काही भागांत पुढील काही दिवसांत मुसळधार पावसाची शक्यता असल्याने नागरिकांनी स्थानिक सूचना तपासाव्यात.
दिल्ली-एनसीआरमध्ये पुढील चार दिवस कसे राहणार हवामान?
हवामान विभागाने दिल्ली आणि राष्ट्रीय राजधानी क्षेत्रासाठी 15 ते 18 सप्टेंबरदरम्यान स्वतंत्र अंदाज जाहीर केला आहे. या काळात दिल्लीमध्ये आकाश सामान्यतः ढगाळ राहण्याची शक्यता आहे.
15 आणि 16 सप्टेंबर रोजी दुपारपासून संध्याकाळदरम्यान काही ठिकाणी अतिशय हलका पाऊस पडू शकतो. 17 सप्टेंबर रोजी सकाळपासून दुपारपर्यंत हलक्या पावसाची शक्यता आहे. 18 सप्टेंबर रोजी आकाश अंशतः ढगाळ राहण्याचा अंदाज आहे.
या काळात दिल्लीतील कमाल तापमान साधारण 33 ते 35 अंश सेल्सिअस, तर किमान तापमान 22 ते 25 अंश सेल्सिअसच्या आसपास राहण्याची शक्यता आहे.
पावसामुळे कोणते परिणाम होऊ शकतात?
अतिमुसळधार किंवा मुसळधार पावसामुळे सखल भागांत पाणी साचणे, रस्ते आणि रेल्वे वाहतुकीवर परिणाम होणे तसेच दृश्यमानता कमी होण्याची शक्यता असते. जोरदार वाऱ्यांमुळे झाडांच्या फांद्या तुटू शकतात आणि कमकुवत बांधकामांचे नुकसान होऊ शकते.
शेतीच्या दृष्टीने पिकांमध्ये पाणी साचणे, बागायती पिकांचे नुकसान आणि काढणी केलेल्या पिकांचे संरक्षण करण्याची गरज निर्माण होऊ शकते. हवामान विभागाने शेतकऱ्यांना अतिरिक्त पाण्याचा निचरा करण्याचा आणि पाऊस थांबेपर्यंत आवश्यकतेनुसार शेतीची कामे पुढे ढकलण्याचा सल्ला दिला आहे.
शेतकऱ्यांसाठी महत्त्वाच्या सूचना
सखल शेतांमधील अतिरिक्त पाण्याचा निचरा करावा.
काढणी केलेली पिके सुरक्षित आणि कोरड्या ठिकाणी ठेवावीत.
केळी, पपई आणि इतर कमकुवत झाडांना आधार द्यावा.
पावसाच्या काळात अनावश्यक सिंचन टाळावे.
पाऊस आणि मातीची स्थिती लक्षात घेऊन शेतीची कामे करावीत.
पशुधनाला मुसळधार पावसात सुरक्षित निवाऱ्यात ठेवावे.
सौराष्ट्र-कच्छमधील चार जिल्ह्यांना अचानक पुराचा धोका
हवामान विभागाने 16 सप्टेंबर रोजी सकाळी 11 वाजून 30 मिनिटांपर्यंतच्या कालावधीसाठी सौराष्ट्र आणि कच्छमधील काही भागांत अचानक पूर येण्याचा धोका कमी ते मध्यम पातळीवर असल्याचे नमूद केले आहे.
कच्छ, मोरबी, राजकोट आणि सुरेंद्रनगर या जिल्ह्यांतील काही जलसंधारण क्षेत्रे आणि लगतच्या भागांत जोरदार पावसामुळे पाणी साचू शकते. जमिनीची पाणी शोषून घेण्याची क्षमता कमी झाल्यास पावसाचे पाणी वेगाने वाहू शकते आणि सखल भागांत पूरस्थिती निर्माण होऊ शकते.
या पार्श्वभूमीवर नागरिकांनी नाले, नदीपात्रे आणि पाण्याच्या प्रवाहाजवळ जाणे टाळावे. स्थानिक प्रशासनाने दिलेल्या सूचनांचे पालन करणे महत्त्वाचे आहे.
नागरिकांनी कोणती खबरदारी घ्यावी?
हवामान विभागाने नागरिकांना हवामानातील बदलांवर लक्ष ठेवण्याचे आणि परिस्थिती बिघडल्यास सुरक्षित ठिकाणी जाण्यास तयार राहण्याचे आवाहन केले आहे. विजांचा कडकडाट होत असताना झाडाखाली आश्रय घेऊ नये. शक्य असल्यास सुरक्षित इमारतीत राहावे.
वीज पडण्याची शक्यता असल्यास जलाशय, तलाव आणि इतर पाणीसाठ्यांपासून दूर राहावे. विद्युत उपकरणांचा वापर करताना खबरदारी घ्यावी. मुसळधार पाऊस आणि जोरदार वाऱ्याच्या वेळी पर्यटन, समुद्रातील उपक्रम, लहान नौका आणि इतर जलवाहतूक क्रियांवर निर्बंध किंवा अतिरिक्त काळजी आवश्यक ठरू शकते.
हवामानाचा अंदाज बदलू शकतो. त्यामुळे प्रवास करण्यापूर्वी जिल्हानिहाय हवामान इशारे तपासणे आणि स्थानिक प्रशासनाच्या सूचनांचे पालन करणे नागरिकांसाठी उपयुक्त.
निष्कर्ष
भारतीय हवामान विभागाच्या अंदाजानुसार, गुजरातमधील सौराष्ट्र आणि कच्छ भागात 15 सप्टेंबर रोजी अतिवृष्टीचा इशारा देण्यात आला आहे. महाराष्ट्रासह देशातील अनेक राज्यांत 15 ते 21 सप्टेंबरदरम्यान पाऊस, मेघगर्जना आणि काही ठिकाणी मुसळधार पावसाची शक्यता आहे. नागरिकांनी हवामानाच्या ताज्या सूचना तपासाव्यात, तर शेतकऱ्यांनी पिकांचे आणि काढणी केलेल्या उत्पादनांचे पावसापासून संरक्षण करावे.
***