AIIMS Raipur ठरले छत्तीसगडच्या बदलत्या विकासाचे प्रतीक: उपराष्ट्रपती.

छत्तीसगडमध्ये डाव्या विचारसरणीच्या हिंसाचाराच्या सावटातून शांतता, विकास आणि नव्या संधींकडे झालेला प्रवास उल्लेखनीय असल्याचे उपराष्ट्रपती सी. पी. राधाकृष्णन यांनी म्हटले. AIIMS Raipur हे या परिवर्तनाचे महत्त्वाचे प्रतीक असल्याचे त्यांनी सांगितले. रायपूर येथील अखिल भारतीय आयुर्विज्ञान संस्थेच्या (AIIMS) तिसऱ्या दीक्षांत समारंभाला उपस्थित राहून त्यांनी पदवीधर विद्यार्थ्यांना आरोग्यसेवेसोबतच समाजाप्रती जबाबदारी पार पाडण्याचे आवाहन केले.

2 सप्टेंबर 2026 रोजी झालेल्या या कार्यक्रमात उपराष्ट्रपतींनी वैद्यकीय क्षेत्रातील तरुणांनी मिळवलेल्या ज्ञानाचा उपयोग सामान्य नागरिकांच्या आरोग्यासाठी करण्याची गरज अधोरेखित केली. दीक्षांत समारंभ हा केवळ पदवी मिळवण्याचा क्षण नसून समाजसेवेची मोठी जबाबदारी स्वीकारण्याची सुरुवात असल्याचे त्यांनी स्पष्ट केले.

AIIMS Raipur मुळे मध्य भारतातील आरोग्यसेवेला बळ

2012 मध्ये स्थापन झाल्यापासून AIIMS Raipur ने छत्तीसगडसह मध्य भारतातील आरोग्यसेवा, वैद्यकीय शिक्षण आणि संशोधनातील प्रादेशिक असमतोल कमी करण्यास महत्त्वाची भूमिका बजावली आहे.

काही वर्षांतच ही संस्था मोठ्या तृतीयक आरोग्यसेवा केंद्रात विकसित झाली आहे. छत्तीसगड तसेच शेजारील राज्यांमधील नागरिकांना येथे अत्याधुनिक उपचार मिळत आहेत. विशेषतः ग्रामीण आणि आदिवासी भागातील नागरिकांसाठी AIIMS Raipur हे महत्त्वाचे आरोग्यकेंद्र बनले आहे.

उपराष्ट्रपतींनी सांगितले की, एखाद्या संस्थेची प्रगती ही केवळ तिच्या इमारती किंवा सुविधांवर मोजली जात नाही. त्या संस्थेचा सामान्य नागरिकांच्या जीवनावर होणारा परिणाम अधिक महत्त्वाचा असतो. या दृष्टीने AIIMS Raipur ची वाटचाल उल्लेखनीय असल्याचे त्यांनी नमूद केले.

नक्षलवादाच्या सावटातून विकासाकडे छत्तीसगडचा प्रवास

छत्तीसगडच्या काही भागांसमोर अनेक दशकांपासून भौगोलिक अडचणी, अपुरी कनेक्टिव्हिटी आणि डाव्या विचारसरणीचा सशस्त्र हिंसाचार यांसारखी आव्हाने होती. दुर्गम आणि आदिवासी भागांमध्ये हिंसाचारामुळे रस्ते, शाळा आणि रुग्णालयांच्या विकासावर परिणाम झाला होता.

यामुळे अनेक नागरिकांना मूलभूत सुविधा मिळवण्यासाठी मोठे अंतर पार करावे लागत होते. मात्र, आता राज्यातील परिस्थितीत मोठा बदल होत असल्याचे उपराष्ट्रपतींनी सांगितले.

त्यांच्या मते, एकेकाळी हिंसाचारासाठी ओळखल्या जाणाऱ्या भागांमध्ये आता रस्ते, शाळा, रुग्णालये, कनेक्टिव्हिटी, गुंतवणूक आणि रोजगाराच्या संधी यांची चर्चा होत आहे.

राजकीय इच्छाशक्ती आणि विकासाभिमुख प्रशासनावर भर

छत्तीसगडमधील या बदलाचे श्रेय उपराष्ट्रपतींनी पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्या नेतृत्वाला, केंद्रीय गृहमंत्री अमित शाह यांच्या सुरक्षा धोरणाला आणि मुख्यमंत्री विष्णू देव साई यांच्या नेतृत्वाला दिले.

मजबूत राजकीय इच्छाशक्ती, ठोस सुरक्षा धोरण आणि विकासाभिमुख प्रशासन यांच्या माध्यमातून नक्षलवादाच्या आव्हानाला मोठ्या प्रमाणात आळा घालण्यात आल्याचे त्यांनी नमूद केले.

हिंसाचाराच्या छायेतून शांतता, प्रगती आणि विकासाच्या दिशेने होणारा हा बदल इतर भागांसाठीही महत्त्वाचा उदाहरण ठरू शकतो, असे त्यांनी सांगितले.

अत्याधुनिक वैद्यकीय उपचारांमध्ये AIIMS Raipur ची कामगिरी

AIIMS Raipur ने वैद्यकीय क्षेत्रात केलेल्या विविध कामगिरीचेही उपराष्ट्रपतींनी कौतुक केले. संस्थेने अत्याधुनिक उपचार आणि अवयव प्रत्यारोपणाच्या क्षेत्रात महत्त्वाची प्रगती केली आहे.

छत्तीसगडमधील पहिले स्वॅप किडनी ट्रान्सप्लांट हे संस्थेच्या महत्त्वपूर्ण कामगिरीपैकी एक असल्याचे त्यांनी सांगितले. तसेच किडनी प्रत्यारोपणामध्ये 95 टक्क्यांहून अधिक यशाचे प्रमाण असल्याचे नमूद करण्यात आले.

रेनल आणि कॉर्नियल ट्रान्सप्लांट तसेच कानाशी संबंधित प्रत्यारोपणाच्या सुविधा देखील संस्थेच्या वैद्यकीय क्षमतेचे उदाहरण असल्याचे त्यांनी सांगितले. हृदय प्रत्यारोपण कार्यक्रमाला मिळालेली मंजुरी हा देखील महत्त्वाचा टप्पा असल्याचे उपराष्ट्रपतींनी म्हटले.

या सुविधा वाढल्यामुळे मध्य भारतातील नागरिकांना प्रगत वैद्यकीय उपचारांसाठी इतर मोठ्या शहरांवर अवलंबून राहण्याची गरज कमी होण्यास मदत होऊ शकते.

विकसित भारतासाठी गावापर्यंत विकास पोहोचणे आवश्यक

उपराष्ट्रपतींनी विकसित भारत 2047 या राष्ट्रीय उद्दिष्टाचाही उल्लेख केला. भारताचा सर्वांगीण विकास साधायचा असेल तर केवळ मोठ्या शहरांचा विकास पुरेसा नाही. प्रत्येक राज्य, जिल्हा आणि गावाचा विकास झाला पाहिजे, असे त्यांनी स्पष्ट केले.

उच्च शिक्षण हे विकसित भारताच्या संकल्पनेतील महत्त्वाचे माध्यम असल्याचेही त्यांनी सांगितले. गेल्या बारा वर्षांत देशातील उच्च शिक्षणाचा विस्तार झाल्याचे त्यांनी नमूद केले.

उच्च शिक्षणात महिलांचा वाढता सहभाग

देशातील उच्च शिक्षणात महिलांचा सहभाग वाढत असल्याकडेही उपराष्ट्रपतींनी लक्ष वेधले. 2014-15 मध्ये उच्च शिक्षणातील महिला विद्यार्थिनींची संख्या 1.57 कोटी होती. 2023-24 मध्ये ही संख्या वाढून 2.24 कोटी झाली. म्हणजेच या कालावधीत सुमारे 42.2 टक्के वाढ झाली आहे.

AIIMS Raipur च्या यंदाच्या दीक्षांत समारंभातही महिलांचा लक्षणीय सहभाग दिसून आला. एकूण 689 विद्यार्थ्यांना पदवी प्रदान करण्यात आली असून त्यामध्ये 376 महिला आणि 313 पुरुष पदवीधरांचा समावेश आहे.

ही आकडेवारी वैद्यकीय आणि उच्च शिक्षण क्षेत्रात महिलांचा वाढता सहभाग दर्शवते.

पदवीधर विद्यार्थ्यांना ‘ड्रग्सला ठाम नकार’ देण्याचे आवाहन

उपराष्ट्रपतींनी नव्या डॉक्टरांना आणि पदवीधर विद्यार्थ्यांना केवळ आपल्या करिअरवर लक्ष केंद्रित न करता समाजासाठी योगदान देण्याचे आवाहन केले.

तरुणांनी ‘ड्रग्सला ठाम नकार’ देत निरोगी आणि सक्षम भारताच्या निर्मितीत योगदान द्यावे, असे त्यांनी सांगितले. तंत्रज्ञानाचा लाभ समाजातील शेवटच्या नागरिकापर्यंत पोहोचला पाहिजे आणि प्रत्येक तरुण भारतीयाला चांगल्या भविष्यासाठी संधी मिळाली पाहिजे, अशी अपेक्षाही त्यांनी व्यक्त केली.

ज्ञानातून रुग्णांना उपचार, संशोधनातून नवे समाधान आणि सेवेतून समाजाला प्रेरणा मिळावी, असा संदेश त्यांनी पदवीधरांना दिला.

AIIMS Raipur कडून विकसित भारताच्या प्रवासाला हातभार

AIIMS Raipur च्या तिसऱ्या दीक्षांत समारंभात गुणवंत विद्यार्थ्यांना सुवर्णपदके आणि प्रमाणपत्रे प्रदान करण्यात आली. संस्थेने भविष्यातही वैद्यकीय उपचार, वैज्ञानिक संशोधन, सार्वजनिक आरोग्य आणि रुग्णसेवेत उत्कृष्ट कामगिरी करावी, अशी अपेक्षा उपराष्ट्रपतींनी व्यक्त केली.

छत्तीसगडमध्ये शांतता आणि विकासाची प्रक्रिया पुढे जात असताना AIIMS Raipur सारख्या संस्थांची भूमिका आणखी महत्त्वाची ठरणार आहे. आरोग्यसेवा, शिक्षण, संशोधन आणि रोजगाराच्या संधी यांचा विस्तार झाल्यास राज्याच्या विकासाला अधिक वेग मिळू शकतो.

उपराष्ट्रपतींनी छत्तीसगडचा हा परिवर्तनाचा प्रवास विकसित भारत 2047 च्या व्यापक उद्दिष्टातील महत्त्वाचे प्रकरण ठरेल, असा विश्वास व्यक्त केला. AIIMS Raipur ची प्रगती आणि छत्तीसगडमधील बदल यामुळे आरोग्यसेवा आणि विकास एकत्रितपणे पुढे नेण्याचे महत्त्व अधोरेखित झाले आहे.